เรื่องเล่าปัตตานี

ชุมชนกือดาจีนอ (ชุมชนตลาดจีน) หรือชุมชนหัวตลาด ตั้งอยู่พื้นที่ถนนอาเนาะรู ถนนปัตตานีภิรมย์ และถนนฤาดี ชุมชนที่นี้เป็นพื้นที่อยู่อาศัยร่วมกันของชาวไทยพุทธ ชาวไทยมุสลิม และชาวไทยเชื้อสายจีน

สมัยก่อนชาวจีนที่มีการอพยพมาอาศัยอยู่ที่ปัตตานี เมื่อจะทำการประกอบอาชีพอะไรหรือจะทำการค้าขายที่เมืองปัตตานี คนจีนจะมาขออนุญาตจากเจ้าเมืองปัตตานีก่อนทุกครั้ง

เกษตรกรสวนส้มโอแปลงใหญ่ ตำบลเมาะมาวี อำเภอยะรัง จังหวัดปัตตานี เป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการผลิตส้มโอพันธุ์ปูโก ซึ่งเป็นส้มโอพันธุ์ดั้งเดิมของอำเภอยะรัง

ช่างทำทองเหลืองได้รับการถ่ายทอดมาจากกลันตัน ตรังกานู ประเทศมาเลเซีย เครื่องใช้ที่ทำจากทองเหลืองมี หม้อ กระทะ กระบอกทำขนมจีน กระโถนบ้วนน้ำหมาก และเครื่องใช้อื่น ๆ ในขณะนั้นถ้าบ้านใดใช้เครื่องทองเหลืองถือว่าบ้านนั้นมีฐานะดี

หากใครได้มาเยี่ยมเยือนปัตตานี เพื่อย้อนรอยเวลาทางประวัติศาสตร์ของคุณค่าเมือง จะขอแนะแนะอีกสถานที่ที่น่าสนใจ นั่นคือรอยซากปุราณกำแพงราชวังเก่าจะบังติกอ ซึ่งตั้งอยู่ในตำบลจะบังติกอ อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ตำนานยังถูกกล่าวขานมาว่า อดีตนั้น พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงโปรดเกล้าฯ ให้ “ตนกู มูฮำหมัด” ซึ่งสืบเชื้อสายราชวงศ์กลันตัน มาเป็น “เจ้าเมืองปัตตานี”

ตามรอยอดีต สู่แรงบันดาลใจ ลวดลายประยุกต์ ลีมาบาติก ออกแบบและผลิตโดยสถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา ผ้าจากการคลี่คลายลวดลาย รังสรรค์งานศิลป์ ผ้าถิ่นใต้ชายแดน ถ่ายทอดความรู้ สร้างงาน สร้างอาชีพ ดำเนินการผลิต ณ ศูนย์หัตถศิลป์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ภายใต้โครงการอนุรักษ์และพัฒนาผ้าท้องถิ่นชายแดนใต้ ภายใต้โครงการ Pattani Heritage City มหาวิทยาลัย
สงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี

ในทุกๆ ปีจะมีเทศกาลสมโภชน์เจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว ซึ่งผู้คนหลั่งใหลเข้ามาร่วมเทศกาลเป็นจำนวนมาก เพราะมีความเลื่อมใสในองค์เจ้าแม่ เคยมีตำนานอภินิหารความศักดิ์สิทธิ์ขององค์เจ้าแม่ที่ทำให้ผู้พบเจอเหตุการณ์ปฏิเสธไม่ได้ว่าองค์เจ้าแม่นั้นมีความศักดิ์สิทธิ์จริงๆ

เมืองโบราณยะรัง คือเมืองลังกาสุกะในอดีต เป็นชุมชนขนาดใหญ่ มีพื้นที่มากกว่า 3000 ไร่ ตั้งอยู่บนเนื้อที่ของตำบลยะรัง และตำบลวัด มีอายุมากกว่า 1500 ปี อยู่ในยุคศตวรรษที่ 7-8 เป็นพื้นที่ในการประกอบพิธีกรรม ของศาสนาพราหมณ์ ฮินดู และศาสนาพุทธ นิกายมหายาน